كۆمه‌ڵه‌ی شۆڕشگێڕی زه‌حمه‌تكێشانی كوردستانی ئێران
 

Komala Party- Iranian Kurdistan
 

پیرۆز بێ‌ 8ی‌ مارس روژی‌ هاوپشتی جیهانی ژنان

8ی‌ مارس رۆژی‌ نێونه‌ته‌وه‌یی‌ ژنان، وه‌بیرهێنه‌ره‌وه‌ی‌ زیاتر له‌ یه‌ك سه‌ده‌ تێكۆشان و خه‌باتی‌ ژنان له‌ هه‌موو بواره‌كانی‌ ژیانی تاكه‌ كه‌سی‌ و كۆمه‌ڵایه‌تییه‌. وه‌بیرهێنه‌ره‌وه‌ی‌ خه‌باتی‌ رزگاریخوازانه‌ی‌ ژنانی‌ كرێكاری‌ شیكاگۆیه‌، كه‌ نزیك به‌ یه‌ك سه‌ده‌ له‌ مه‌و پێش، هێزی‌ یه‌كگرتوویان بۆ ده‌ربڕینی‌ ناره‌زایه‌تی‌ به‌ بێ‌مافی‌ ئابووری‌ و هه‌ڵاواردنی جنسی‌ وه‌گه‌ڕ خست و له‌و كاته‌وه‌ خه‌باتی‌ ژنانیان له‌ سه‌رتاسه‌ری‌ جیهان به‌ یه‌كه‌وه‌ جوش دایه‌وه‌ و لێكیان هه‌ڵپێكا.

بۆ ژنانی‌ ئێران، 8ی‌ مارس وه‌بیرهێنه‌ره‌وه‌ی‌ سێ‌ ده‌یه‌ خه‌باتی‌ پڕ هه‌وراز و نشێو و خوڕاگرییه‌ له‌ ئاست سه‌ركوت و هه‌ڵاواردن. له‌ هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ی‌ یاسای‌ بنه‌ماڵه‌ تا بێ‌به‌شیی‌ به‌ربڵاوی‌ كۆمه‌ڵایه‌تی‌ و تاكه‌ كه‌سی‌، تا داسه‌پاندن و په‌سه‌ندكردنی‌ یاسای‌ ره‌شی‌ "حیجابی‌ زۆره‌ملی‌" و به‌ڕێوه‌بردنی‌ پرۆژه‌كان له‌ سه‌ر بنه‌مای‌ هه‌ڵاواردنی‌ جنسی‌. ده‌ره‌نجامه‌كانی‌ داسه‌پاندنی‌ یاسای‌ ئایینی‌ هاوشان له‌ گه‌ڵ هه‌ژاری‌ ئابووری‌ و فه‌رهه‌نگی بێ‌سنوور، تان و پۆی‌ ژیانێكی‌ ئاسایی له‌ به‌ر یه‌ك هه‌ڵوه‌شاند، تا ئه‌و جیگایه‌ی‌ بۆ یه‌كه‌م جار به‌رینترین هێزی‌ ژنانی‌ ناچار به‌ ژیان له‌ تاراوگه‌ كرد. ئه‌و جار له‌ ناوه‌وه‌ و ده‌ره‌وه‌ی‌ وڵات تێكۆشان بۆ وشیاری‌ ژنان تێكه‌ڵاو له‌ گه‌ڵ خه‌باتێكی‌ بێ‌وچان، هه‌ر له‌ ده‌ركردنی‌ یاسای‌ حیجابی زۆره‌ ملی‌ ده‌ستی‌ پێكرده‌وه‌ و تا ئێستاش دانه‌مركاوه‌ته‌وه‌. له‌ سێ‌ ده‌یه‌ی‌ رابردودا ژنان زیاتر له‌ هه‌ر سه‌رده‌مێكیتر بنه‌ماكانی‌ پیاو سالارانه‌یان بردۆته‌ ژێر پرسیار، سه‌دان بابه‌ت و نامیلكه‌ و كتێبیان له‌ ئاراسته‌ی لێكدانه‌وه‌و ره‌خنه‌ له‌ ده‌سه‌لاتی‌ ئایینی و به‌ گشتی‌ تیوه‌ره‌كانی‌ دینی‌ و غه‌یره‌ دینی‌ نووسیوه‌. ئه‌و ره‌خنه‌ و نوسراوانه‌ی‌ ئاراسته‌ی‌ بۆچوون و فه‌رهه‌نگی‌ پیاوسالارانه‌ ولاینگرانی‌ هه‌ڵاواردنی‌ جینسی‌ كراوه‌، هه‌وڵیانداوه‌ نیشانی بده‌ن كه‌ مه‌سه‌له‌ی‌ ژنان، مه‌سه‌له‌یه‌كی‌ سیاسییه‌ و ته‌نیا مه‌سه‌له‌یه‌كی‌ حقوقی‌ نیه‌، كه‌ ئازادی‌ ژنان به‌رینتره‌ له‌ به‌رابه‌ری‌ حقوقی‌ ژن و پیاو‌و ده‌ستیاندایه‌ باسكردن له‌ كۆمه‌ڵێك پرسی وه‌ك دابه‌ش كردنی‌ كاری‌ جنسی‌، كاری‌ ناو ماڵ و نا عادلانه‌ بوونی‌ پێوه‌ندی و بنه‌ماكانی‌ سه‌ر به‌خۆیی‌ ژنان. بناغه‌ی‌ ته‌شكیلاتی‌ سه‌ر به‌خۆی‌ ژنانیان دامه‌زراند و له‌م په‌یوه‌نده‌دا به‌ رێكخستنی كه‌مپه‌ینی‌ یه‌ك میلیون ئیمزا، بناغه‌ی‌ شێوه‌یه‌كی‌ باشیان به‌ مه‌به‌ستی‌ په‌ره‌ پێدانی‌ په‌یوه‌ندی‌ نیوان ژنانی‌ خوێنده‌وار و رووناكبیر له‌ گه‌ڵ ژنانی‌ زه‌حمه‌تكێش دامه‌زراند. شێوه‌یه‌كی‌ نوێ‌ له‌ ده‌ربڕینی‌ ناره‌زایه‌تی‌ هاوبه‌ش كه‌ توانی‌ ژنان له‌ هه‌موو شوینه‌ جۆرا و جۆره‌كانی‌ ناوه‌وه‌ و ده‌ره‌وه‌ی‌ وڵات به‌ره‌و یه‌كگرتنێكی‌ به‌ر بڵاو به‌رێ. بێگومان ژنانی‌ ئێران و به‌ تایبه‌تی‌ ژنانی‌ كورد له‌ كوردستان، یه‌كێك له‌ ناخۆشترین و له‌ هه‌مانكاتدا پڕله‌ ئه‌زموونترین ده‌وره‌كانی‌ مێژووی‌ ژیان و خه‌باتی‌ خویان تێپه‌ڕكرد، ئه‌وان راپه‌ڕین و، گیانیان به‌خت كرد و مۆركی‌ بوونی سیاسی‌ و كۆمه‌ڵایه‌تی‌ خۆیان له‌ ره‌وتی‌ رووداوه‌كانی‌ سی‌ ساڵی‌ رابردوو دا، له‌ یه‌ك كه‌لامدا له‌و رێگایه‌وه‌ تابۆی‌ په‌یوندیدار به‌ چه‌مكه‌كانی‌ فێمینیستی‌ یان شكاند و به‌ حه‌ق له‌ سه‌ر دیموكراتیزه‌ كردنی‌ كه‌ش و هه‌وای‌ سیاسی‌ و بردنه‌سه‌ره‌وه‌ی‌ فه‌رهه‌نگی‌ ئینسانی‌، كاریگه‌ریی‌ حاشا هه‌ڵنه‌گریان دانا.

به‌ كه‌ڵك وه‌رگرتن له‌و پێشینه‌و ئه‌زموونه‌ به‌نرخانه‌، به‌ دڵنیاییه‌وه‌ ژنانی‌ كورد له‌ گه‌ڵ سه‌رجه‌م تێكۆشه‌رانی‌ رێگای‌ ئازادی‌ و دیموكراسی‌، ئه‌مساڵ له‌ هه‌ل و مه‌رجێكدا به‌ره‌و پیری‌ رۆژی‌ جیهانی‌ ژنان ده‌چن كه‌ كۆمه‌ڵگای‌ ئێران زیاتر له‌ جاران له‌ ژێر گوشاری‌ به‌ربه‌ره‌كانێی‌ ناره‌زایه‌تی‌ و سه‌ركوت دایه‌. هه‌ل و مه‌رجی رووداوه‌كانی‌ دوای‌ هه‌ڵبژاردنی‌ سه‌ركۆماری‌ له‌ ئێران، بزووتنه‌وه‌ی‌ ژنانی‌ كرده‌ یه‌كێك له‌ گرینگترین و شێلگیرترین به‌شه‌كانی‌ خه‌باتی‌ سیاسی‌ له‌ ئیران. ئیتر ژنان بێ‌ده‌نگ نین و له‌ ره‌وتی‌ رووداوه‌كانی‌ ئه‌م دواییانه‌شدا زۆر هه‌ڵسوڕانو ئاكتیڤ بوون و دیسان كه‌وتنه‌ به‌ر هێرشی‌ هێزه‌ سه‌ركوتگه‌ره‌كان. ژنانی‌ ئیران له‌ به‌رامبه‌ر هاندان و پێزانینی‌ جیهانی‌ له‌ لایه‌ك و له‌ لایه‌كیتر له‌ به‌رامبه‌ر گوشار و هه‌ڕه‌شه‌ی‌ رژیمی‌ كۆماری‌ ئیسلامیدا به‌ره‌و پیری‌ به‌ڕێوه‌ بردنی‌ رۆژی‌ جیهانی‌ ژنان ده‌چن. له‌م رۆژه‌دا داخوازیی‌ هه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ی‌ حوكمی‌ ئیعدامی‌ چه‌ند ژنی‌ كورد و هه‌ر وه‌ها ئازادیی‌ هه‌موو زیندانیانی‌ سیاسی‌ به‌ ژن و پیاوه‌وه‌ به‌ دڵنیایی‌ یه‌كێكه‌ له‌ خاڵه‌ سه‌ره‌كیه‌كانی‌ داخوازیی‌ ئازادیخوازانی‌ بزووتنه‌وه‌ی‌ به‌رینی‌ ناره‌زایه‌تی‌ و دیموكراسیخوازی‌ له‌ ئێران.

ئێمه‌ هه‌ڵسوڕاوانی‌ كۆمه‌ڵه‌ به‌ بۆنه‌ی 8ی‌ مارسی‌ ئه‌مساڵ، جارێكیتر رێز ده‌گرین له‌ بوێری‌ و له‌ خۆ بردوویی‌ ژنانی‌ ئازادیخواز ، رێزده‌گرین له‌و ژنانه‌ی‌ له‌ پێناو وه‌ده‌ست هێنانی‌ ئازادی‌ و رزگاربوون له‌ سته‌م و چه‌وسانه‌وه‌ گیانیان له‌ ده‌ست دا، ئافه‌رین ده‌نێرین بۆ ئه‌و كه‌سانه‌ی‌ كه‌ رێبواران و درێژه‌ پێده‌رانی‌ ماندوویی نه‌ناسی‌ رێگای ئه‌و تێكۆشه‌رانه‌ن كه‌ گیانیان به‌خت كردوه‌. جارێكیتر له‌ رێ‌وڕه‌سمی 8ی‌ مارسی‌ ئه‌مساڵدا یه‌كگرتوویی‌ و پشتیوانی‌ خۆمان له‌ بزووتنه‌وه‌ی‌ دیموكراسیخوازی‌ و هه‌لپێچانی‌ داموده‌زگای‌ هه‌ڵاواردن و نابه‌رابه‌ری‌ جینسیی‌ و له‌ دژی‌ سیاسه‌ته‌ سه‌ركوتگه‌رانه‌ی‌ رژیم كۆنه‌په‌رستی‌ كۆماری‌ ئیسلامی‌ ده‌رده‌بڕین.

 

كۆمه‌ڵه‌ی‌ شۆڕشگێڕی‌ زه‌حمه‌تكێشانی‌ كوردستانی‌ ئێران

8ی‌ مارسی‌ 2010

 

 

© Komala 2009